Dwa pomniki i jedna historia. Hołd dla żołnierzy w Toruniu

Kwiaty złożone przy pomniku wojsk balonowych i monumencie gen. Józefa Hallera połączyły dwa ważne rozdziały historii Torunia. Uczestnicy uroczystości przypomnieli zarówno o żołnierzach poległych w obronie granic odrodzonej Polski, jak i o wydarzeniach, które zakończyły pruski zabór na Pomorzu. Obchody Święta Wojska Polskiego rozpoczęły się na Bydgoskim Przedmieściu, a następnie przeniosły w kolejne miejsca pamięci.

• Toruńskie wojska balonowe zapisane w historii garnizonu
• Pomnik Hallera przypomina o powrocie Pomorza do Polski

Toruńskie wojska balonowe zapisane w historii garnizonu

Pierwsza część uroczystości odbyła się przy Alei Bogusława Magiery w Parku Miejskim. Pod pomnikiem Poległych Żołnierzy Wojsk Balonowych złożono kwiaty ku pamięci wojskowych, którzy zginęli podczas walk o granice Polski w pierwszych latach jej niepodległości.

Toruń zajmował wyjątkowe miejsce na mapie polskich wojsk balonowych. W okresie międzywojennym był jedynym miastem II Rzeczypospolitej, w którym przez cały ten czas stacjonował batalion balonowy. Działały tu także szkoły przygotowujące wojskowych baloniarzy. Żołnierze związani z toruńskim garnizonem rywalizowali w zawodach krajowych i międzynarodowych, w tym w prestiżowym Pucharze Gordona Bennetta.

Monument w Parku Miejskim przypomina również o poległych podczas wojny polsko-bolszewickiej w 1920 roku. Pierwszy pomnik powstał w 1937 roku ze składek żołnierzy, ale po zajęciu Torunia w 1939 roku został zniszczony przez Niemców. Odbudowę przeprowadzono z inicjatywy Towarzystwa Miłośników Torunia, przy wsparciu między innymi Gminy Miasta Toruń. Ponowne odsłonięcie odbyło się 14 sierpnia 2020 roku, w przeddzień setnej rocznicy Bitwy Warszawskiej.

Pomnik Hallera przypomina o powrocie Pomorza do Polski

Drugim miejscem uroczystości był pomnik gen. Józefa Hallera. Złożenie kwiatów pod monumentem przypomniało o dowódcy Frontu Pomorskiego, którego działania były związane z przejęciem ziem przyznanych Polsce na mocy traktatu wersalskiego.

18 stycznia 1920 roku Wojsko Polskie wkroczyło do Torunia. Wydarzenie zakończyło ponad 126 lat pruskiego zaboru. Kilka dni później, 21 stycznia, do miasta przybył gen. Józef Haller. Z balkonu Ratusza Staromiejskiego dziękował mieszkańcom za powitanie polskich żołnierzy i przywiązanie do odrodzonej Rzeczypospolitej.

Związki generała z Toruniem zostały później uhonorowane nadaniem mu tytułu Honorowego Obywatela Torunia. Zestawienie obu pomników pokazuje dwa uzupełniające się wątki miejskiej pamięci – historię toruńskiego garnizonu oraz odzyskanie przez Pomorze przynależności do Polski.

Złożenie kwiatów przy pomnikach rozpoczęło toruńskie obchody Święta Wojska Polskiego. Kolejne punkty uroczystości odbyły się w kościele garnizonowym oraz pod pomnikiem marszałka Józefa Piłsudskiego.

na podstawie: UM Toruń.