Osobiste stawiennictwo po PESEL dla cudzoziemców - koniec możliwości działania przez pełnomocnika

W Toruniu i w całej Polsce zmienia się sposób, w jaki osoby spoza krajów UE będą musiały ubiegać się o numer PESEL. Urzędowe procedury zostają zaostrzone - zamiast pełnomocnika teraz potrzebna będzie wizyta twarzą w twarz. Reporter obserwuje, jak ta zmiana może wpłynąć na migrantów i pracę miejskich wydziałów.

• Nowe przepisy i co dokładnie wprowadzają
• Jak to wpłynie na Toruń - praktyka w urzędach i w życiu codziennym

Nowe przepisy i co dokładnie wprowadzają

Zmienione przepisy wynikają z wprowadzenia art. 18 ust. 1a ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności poprzez ustawę z dnia 12 września 2025 r.. Od tego momentu osoby, które nie są obywatelami państw UE, EFTA, Szwajcarii ani Wielkiej Brytanii, nie będą mogły już zlecać ubiegania się o numer PESEL przez pełnomocnika. W praktyce oznacza to, że wnioskujący z państw trzecich będą musieli zgłosić się osobiście do urzędu, by otrzymać numer PESEL. Wyjątkiem pozostają dzieci urodzone w Polsce - one nie podlegają obowiązkowi osobistego stawiennictwa.

Przez lata możliwe było składanie wniosku zarówno osobiście, jak i przez pełnomocnika. Nowela kończy tę praktykę dla większości cudzoziemców, co ma związek z regulacjami dotyczącymi weryfikacji prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasad pomocy dla obywateli Ukrainy.

Jak to wpłynie na Toruń - praktyka w urzędach i w życiu codziennym

Dla mieszkańców Torunia oznacza to większą liczbę wizyt w wydziałach ewidencji ludności i dłuższy bezpośredni kontakt z personelem Urzędu Miasta Toruń. Urzędy będą musiały dostosować organizację pracy - między innymi harmonogramy przyjęć i informowanie osób zainteresowanych o konieczności osobistej obecności. Warto, by osoby dotknięte zmianą wcześniej sprawdziły procedury w odpowiednim wydziale i zarezerwowały termin, jeśli to możliwe.

W krótkiej perspektywie najważniejsze praktyczne wskazówki to: wcześniej ustalić wymagane dokumenty w urzędzie, przygotować podręczne tłumaczenia lub potwierdzenia tożsamości oraz zaplanować dojazd i czas na załatwienie sprawy. Dla rodzin z małymi dziećmi pocieszające jest to, że dzieci urodzone w Polsce nie muszą osobiście stawiać się w urzędzie przy nadawaniu PESEL.

Zmiana oznacza też, że organizacje wspierające migrantów i pracodawcy powinni uwzględnić nową konieczność osobistej obecności przy planowaniu formalności pracowniczych i socjalnych. Urząd Miasta Toruń oraz inne lokalne jednostki będą najpewniej publikować szczegółowe instrukcje i informacje, jak przebiega proces od momentu zgłoszenia do wydania numeru.

na podstawie: Urząd Miasta Toruń.