Kopernik z piernikiem i astrolabium. Powstał niezwykły model LEGO

W niewielkiej pracowni Mikołaj Kopernik pochyla się nad księgami, instrumentami astronomicznymi i mapami nieba. Obok niego znalazło się miejsce na toruński piernik, panoramę Torunia oraz widok Fromborka. Model Kamila Banasika ma około 2 tysięcy elementów i potrzebuje 10 tysięcy głosów, by trafić do oficjalnej oceny LEGO.

• Astronom przy biurku zamiast pomnika
• Kwadrant, triquetrum i astrolabium z klocków
• Toruń i Frombork na tle gwiazd
• Projekt potrzebuje głosów LEGO Ideas

Astronom przy biurku zamiast pomnika

Projekt powstał z myślą o platformie LEGO Ideas. Kamil Banasik szukał tematu, który byłby związany z Polską, a jednocześnie rozpoznawalny także poza jej granicami. Wybrał Mikołaja Kopernika – postać kojarzoną nie tylko z astronomią, lecz także z prawem, administracją, ekonomią i medycyną.

Zamiast budować pomnikową sylwetkę astronoma, umieścił go w pracowni. Kopernik siedzi przy biurku, w otoczeniu ksiąg i przyrządów, które nawiązują do jego badań. Taka scena ma być czytelna zarówno dla dzieci, które mogą poznawać historię przez zabawę, jak i dorosłych zainteresowanych historycznym kontekstem modelu.

„Od samego początku chciałem ukazać go podczas pracy w swojej komnacie” – mówi Kamil Banasik.

Przygotowanie konstrukcji zajęło około miesiąca. Twórca korzystał między innymi z książki Wojciecha Orlińskiego „Kopernik. Rewolucje” oraz materiałów poświęconych życiu astronoma. Zebrane informacje pozwoliły mu umieścić w modelu mniej oczywiste odniesienia.

Na biurku pojawił się „Commentariolus”, czyli „Mały Komentarzyk”, zestawiony z dziełem „De revolutionibus”. Pierwszy z tych tekstów zawierał siedem założeń dotyczących ruchu ciał niebieskich w układzie heliocentrycznym. Dla autora modelu był więc ważnym elementem opowieści o drodze Kopernika do dalszych rozważań naukowych.

Kwadrant, triquetrum i astrolabium z klocków

W pracowni znalazły się trzy instrumenty związane z dawną astronomią: kwadrant, triquetrum i astrolabium. Ich odtworzenie wymagało sprawdzenia, jak wyglądały oryginały i repliki. Pomocne okazały się materiały Muzeum Mikołaja Kopernika we Fromborku, gdzie opisano działanie przyrządów i pokazano ich wygląd.

Skala konstrukcji oraz dostępność odpowiednich części wymusiły uproszczenia. Mimo tego instrumenty nie są przypadkowymi dekoracjami. Mają przypominać, jakimi narzędziami posługiwał się astronom podczas obserwacji i badań.

Najwięcej problemów sprawiło stworzenie samej postaci. W pierwszej wersji twarzy Kopernika wykorzystano element znany z zestawu poświęconego piłkarzowi Ronaldo. Część była jednak objęta licencją i nie mogła zostać użyta w projekcie zgłoszonym do LEGO Ideas. Pierwsza wersja została odrzucona, a Banasik musiał zaprojektować twarz od nowa, korzystając z mniejszych klocków.

Nowa konstrukcja musiała zachować odpowiednią skalę, proporcje oraz kolorystykę skóry. Jak wynika z relacji twórcy, odbiorcy są podzieleni niemal po równo w ocenie obu wersji.

Toruń i Frombork na tle gwiazd

Dwa miasta związane z życiem Kopernika są widoczne z okien pracowni. Toruń został pokazany jako miejsce narodzin astronoma, a Frombork jako przestrzeń jego pracy i praktyki. Panoramy powstały na podstawie dawnych grafik i rycin, które Banasik wykorzystał jako inspirację.

Toruński akcent nie kończy się na widoku miasta. Na małej podstawce z figurką Kopernika umieszczono astrolabium oraz piernik. W większej wersji modelu na regale znajduje się natomiast książka z przepisami na precle i pierniki. To świadome nawiązanie do symbolu Torunia i jeden z detali, które łatwo przeoczyć przy pierwszym oglądaniu konstrukcji.

Pracownia nie jest dokładną rekonstrukcją konkretnego wnętrza. Twórca zebrał informacje o komnatach i miejscach, w których mógł przebywać Kopernik, a następnie połączył je z własną wizją. W modelu pojawiło się nawet uproszczenie dotyczące nadproży. Przy założeniu, że ściany wykonano z cegły, powinny mieć formę łuków, jednak w tej wersji zrezygnowano z takiego detalu.

Powiązany artykuł

Toruński Kopernik z klocków może trafić do oficjalnego zestawu LEGO

Projekt potrzebuje głosów LEGO Ideas

„Nicolaus Copernicus – The Man Who Stopped the Sun and Moved the Earth” jest pierwszym autorskim modelem Banasika zgłoszonym do LEGO Ideas. Wcześniej publikował tam prace konkursowe. Dwa jego projekty prezentowano przez rok w LEGO House w Billund, a kolejny trafił do LEGOLANDU.

Aby projekt przeszedł do oceny ekspertów LEGO, musi zdobyć 10 tysięcy głosów. Po przekroczeniu tego progu firma analizuje między innymi temat, możliwości produkcyjne i zainteresowanie odbiorców. Sam autor podkreśla, że szczególnie zależy mu na zachowaniu polskich odniesień, panoram Torunia i Fromborka oraz instrumentów astronomicznych, gdyby model został skierowany do produkcji.

Projekt spotkał się z zainteresowaniem nie tylko wśród fanów LEGO. O jego udostępnieniu informowały Muzeum Mikołaja Kopernika oraz Miasto Toruń. Konstrukcję zauważyli także astronomowie, fizycy i nauczyciele przedmiotów ścisłych. Dla Banasika to sygnał, że model może łączyć zabawę z popularyzacją nauki i historii.

W LEGO Ideas głosowanie nie wiąże się z opłatą. Potrzebne jest konto na platformie, a osiągnięcie wymaganego progu otworzyłoby projektowi drogę do oficjalnej oceny.

na podstawie: UM Toruń.